header

Lúc khởi đầu đã có Ngôi Lời. Ngôi Lời vẫn hướng về Thiên Chúa,
và Ngôi Lời là Thiên Chúa. (Ga 1:1)

SÁCH KHÔN NGOAN
Từ chương 1 đến chương 10

CHƯƠNG 1

1          Hãy yêu chuộng đức công chính,
            hỡi những người cai trị trần gian,
            hãy suy tưởng ngay lành về Đức Chúa
            và thành tâm kiếm tìm Người.

2          Ai không thách thức Người, thì được Người cho gặp.
            Ai tin tưởng vào Người, sẽ được Người tỏ mình cho thấy.

3          Những lý luận quanh co
            khiến con người lìa xa Thiên Chúa.
            Kẻ ngu đần thử thách Đấng Quyền Năng
            sẽ bị Người làm cho bẽ mặt.

4          Tâm hồn gian ác, Đức Khôn Ngoan chẳng ngự vào ;
            xác thịt đắm chìm trong tội lỗi,
            Đức Khôn Ngoan không cư ngụ.

5          Thần khí thánh là thầy dạy dỗ,
            luôn tránh thói lọc lừa, rời xa những lý luận ngu dốt,
            và ghê tởm những chuyện bất công.

6          Đức Khôn Ngoan là thần khí hằng yêu mến con người,
            nhưng không miễn thứ cho kẻ nói lời phạm thượng.
            Bởi vì Thiên Chúa thấu suốt tâm can,
            dò xét lòng dạ đến nơi đến chốn
            và nghe thấy mọi lời miệng lưỡi thốt ra.

7          Thần khí của Đức Chúa ngập tràn cõi đất,
            bảo toàn mối hiệp nhất giữa muôn vật muôn loài,
            thấu hiểu hết mọi lời mọi tiếng.

8          Kẻ nói lời độc địa không thể lẩn trốn hoài,
            không thoát khỏi hình phạt đích đáng.

9          Mưu đồ kẻ ác sẽ bị thẩm tra,
            lời nó nói ra, rồi sẽ đến tai Chúa,
            và tội lỗi nó sẽ bị trừng trị.

10        Tai ghen nghe thấy mọi điều,
            lẩm bẩm thì thầm cũng không giấu nổi.

11        Vậy, hãy giữ mình, chớ kêu ca vô ích,
            giữ miệng lưỡi, đừng nói xấu gièm pha.
            Nói chùng nói lén luôn gây hậu quả,
            ăn gian nói dối giết hại linh hồn.

12        Đừng mãi sống lầm lạc mà lao vào chỗ chết,
            chớ có làm chuyện gì để mình phải diệt vong.

13        Thiên Chúa không làm ra cái chết,
            chẳng vui gì khi sinh mạng tiêu vong.

14        Vì Người đã sáng tạo muôn loài cho chúng hiện hữu,
            mọi loài thọ tạo trên thế giới đều hữu ích cho sinh linh,
            chẳng loài nào mang độc chất huỷ hoại.
            Âm phủ không thống trị địa cầu.

15        Quả vậy, đức công chính thì trường sinh bất tử.

16        Còn quân vô đạo, chúng lên tiếng vẫy tay mời thần chết.
            Bầu bạn với nó, chúng hao mòn kiệt quệ ;
            và chúng đã cùng nó kết giao,
            thì đáng thuộc quyền sở hữu của nó.

CHƯƠNG 2

1          Thật vậy, suy tính sai lầm, chúng bảo nhau :
            "Đời ta thật buồn sầu, vắn vỏi :
            không thuốc nào chữa cho con người khỏi chết,
            chẳng ai biết có kẻ nào thoát được cõi âm ty.

2          Bởi ngẫu nhiên ta đã ra đời, rồi lại như chưa hề có mặt.
            Hơi thở của ta là làn khói,
            tư tưởng loé lên từ nhịp đập trái tim.

3          Khi nó tắt đi, thân xác sẽ trở thành tro bụi,
            sinh khí biến tan như làn gió thoảng.

4          Theo dòng thời gian, tên tuổi ta cũng chìm vào quên lãng,
            chẳng còn ai nhớ đến việc ta làm.
            Đời ta sẽ qua như một thoáng mây trôi,
            sẽ biến đi như màn sương sớm
            bị ánh nắng đẩy lùi và sức nóng mặt trời áp đảo.

5          Cuộc đời ta vụt mất tựa bóng câu,
            đã qua rồi là không còn trở lại,
            ấn đã niêm, ai quay về được nữa !

6          Vậy, nào đến đây, hưởng lấy của đời này,
            tuổi còn trẻ, ta cố mà tận dụng
            hết những chi đang có sẵn trên trần.

7          Nào, ta say rượu quý, ta ngất hương thơm,
            những đoá hoa xuân, ta đừng bỏ phí.

8          Nụ hoa hồng, ta đem kết triều thiên trước khi hoa tàn lụi.

9          Đừng ai vắng trong các cuộc truy hoan,
            dấu vết ăn chơi, ta để lại khắp nơi khắp chốn,
            bởi đó chính là phần, là số ta được hưởng.

10        Ta hãy bức hiếp tên công chính nghèo hèn,
            kẻ goá bụa, ta đừng buông tha,
            bọn tóc bạc già nua, cũng chẳng nể.

11        Sức mạnh ta phải là quy luật của công lý,
            vì yếu đuối chẳng làm nên chuyện gì.

12        Ta hãy gài bẫy hại tên công chính,
            vì nó chỉ làm vướng chân ta,
            nó chống lại các việc ta làm,
            trách ta vi phạm lề luật,
            và tố cáo ta không tuân hành lễ giáo.

13        Nó tự hào là mình biết Thiên Chúa,
            xưng mình là con của Đức Chúa.

14        Nó như kẻ luôn chê trách tâm tưởng của ta,
            thấy mặt nó thôi là ta chịu không nổi.

15        Vì nó sống thật chẳng giống ai,
            lối cư xử của nó hoàn toàn lập dị.

16        Nó coi ta như bọn lọc lừa,
            tránh đường ta đi như tránh đồ dơ bẩn.
            Nó tuyên bố rằng thật lắm phúc nhiều may,
            hậu vận của người công chính.
            Nó huênh hoang vì có Thiên Chúa là Cha.

17        Ta hãy coi những lời nó nói có thật không,
            và nghiệm xem kết cục đời nó sẽ thế nào.

18        Nếu tên công chính là con Thiên Chúa,
            hẳn Người sẽ phù hộ và cứu nó khỏi tay địch thù.

19        Ta hãy hạ nhục và tra tấn nó,
            để biết nó hiền hoà làm sao,
            và thử xem nó nhẫn nhục đến mức nào.

20        Nào ta kết án cho nó chết nhục nhã,
            vì cứ như nó nói, nó sẽ được Thiên Chúa viếng thăm."

21        Chúng suy tính như vậy thật sai lầm,
            vì ác độc mà chúng ra mù quáng.

22        Chúng không biết những bí nhiệm của Thiên Chúa,
            chẳng trông chờ người thánh thiện sẽ được thưởng công,
            cũng không tin kẻ tinh tuyền sẽ được ân thưởng.

23        Quả thế, Thiên Chúa đã sáng tạo con người
            cho họ được trường tồn bất diệt.
            Họ được Người dựng nên làm hình ảnh của bản tính Người.

24        Nhưng chính vì quỷ dữ ganh tị
            mà cái chết đã xâm nhập thế gian.
            Những ai về phe nó đều phải nếm mùi cái chết.

CHƯƠNG 3

1          Linh hồn người công chính ở trong tay Thiên Chúa
            và chẳng cực hình nào động tới được nữa.

2          Bọn ngu si coi họ như đã chết rồi ;
            khi họ ra đi, chúng cho là họ gặp phải điều vô phúc.

3          Lúc họ xa rời chúng ta, chúng tưởng là họ bị tiêu diệt,
            nhưng thực ra, họ đang hưởng an bình.

4          Người đời nghĩ rằng họ đã bị trừng phạt,
            nhưng họ vẫn chứa chan hy vọng được trường sinh bất tử.

5          Sau khi chịu sửa dạy đôi chút,
            họ sẽ được hưởng ân huệ lớn lao.
            Quả thế, Thiên Chúa đã thử thách họ
            và thấy họ xứng đáng với Người.

6          Người đã tinh luyện họ
            như người ta luyện vàng trong lò lửa,
            và đón nhận họ như của lễ toàn thiêu.

7          Khi đến giờ được Thiên Chúa viếng thăm,
            họ sẽ rực sáng như tia lửa bén nhanh khắp rừng sậy.

8          Họ sẽ xét xử muôn dân, và thống trị muôn nước.
            Và Đức Chúa sẽ là vua của họ đến muôn đời.

9          Những ai trông cậy vào Người, sẽ am tường sự thật ;
            những ai trung thành, sẽ được Người yêu thương
            và cho ở gần Người, vì Người ban ân phúc
            và xót thương những ai Người tuyển chọn.

10        Nhưng quân vô đạo sẽ chịu cực hình
            xứng với những gì chúng đã suy tưởng,
            vì chúng đã khinh miệt người công chính, và lìa bỏ Đức Chúa.

11        Vô phúc cho kẻ xem thường lẽ khôn ngoan, coi khinh lễ giáo :
            mong gì, rồi cũng viển vông,
            nhọc nhằn cho lắm cũng công dã tràng,
            chúng làm việc, được gì chăng ?

12        Vợ dốt, con gian, và dòng dõi chúng bị chúc dữ.

13        Phúc thay người son sẻ mà tinh tuyền,
            không chung chạ bất chính.
            Đến thời Thiên Chúa viếng thăm,
            họ sẽ được sinh hoa kết quả.

14         Phúc cho hoạn nhân không làm điều bất chính,
            không suy tưởng nghịch cùng Đức Chúa.
            Vì trung tín, họ sẽ được một đặc ân
            là hưởng phần rất hậu nơi Đền Thờ Đức Chúa.

15         Quả vậy, cố gắng làm điều lành, sẽ đạt tới thành quả rực rỡ,
            vì lẽ trí khôn ngoan là cội rễ không thể nào hư hoại.

16         Nhưng con cái bọn ngoại tình sẽ chẳng ra chi,
            giống nòi kẻ chung chạ bất chính rồi sẽ lụi tàn.

17         Dầu chúng có sống lâu trăm tuổi,
            thì cũng kể bằng không không vậy ;
            khi cuộc đời xế bóng, chúng cũng chẳng danh giá gì.

18         Nếu chết sớm, chúng sẽ chẳng có chi để hy vọng,
            chẳng được ai an ủi trong ngày luận án.

19         Thê thảm biết chừng nào
            chung cục của giống nòi bất chính !

CHƯƠNG 4

1          Chẳng thà không con cái mà sống đời đức hạnh !
            Người đức hạnh lưu danh muôn thuở,
            vì được cả Thiên Chúa lẫn người đời biết đến.

2          Họ còn sống, người người noi gương,
            họ khuất đi, ai ai cũng thương tiếc.
            Trong cõi đời đời, đầu đội triều thiên, họ khải hoàn vinh hiển,
            vì đã chiến thắng trong cuộc tranh đua
            giành phần thưởng tuyệt vời.

3          Con đàn cháu đống của phường vô đạo nào có làm nên tích sự gì :
            Chúng như phát xuất từ những chồi hoang,
            rễ ăn không sâu, gốc bám không chặt !

4          Cho dầu đã mọc lá đâm cành,
            chúng vẫn bị gió đánh ngả nghiêng,
            một trận cuồng phong là bật tung gốc.

5          Nhánh còn non đã bị xoắn gẫy, trái xanh chẳng ai thèm,
            không ích lợi chi, hoàn toàn vô dụng.

6          Trong ngày xét xử, những đứa con hoang
            sẽ là bằng chứng buộc tội những người sinh ra chúng.

7          Người công chính dù có chết non, cũng vẫn được an nghỉ.

8          Vì tuổi thọ đáng kính
            không phải bởi sống lâu, cũng không do số tuổi.

9          Đối với con người, sự khôn ngoan còn quý hơn tóc bạc,
            sống không tì ố đã là sống thọ.

10         Người công chính đẹp lòng Thiên Chúa,
            nên được Thiên Chúa yêu thương.
            Và họ sống giữa những kẻ tội lỗi,
            nên được Thiên Chúa dời đi nơi khác.

11         Người đã cất họ đi, kẻo trí khôn họ bị thói gian ác biến đổi,
            hay tâm hồn họ bị tật xảo trá phỉnh lừa.

12         Vì sức mê hoặc của sự ác làm lu mờ sự thiện,
            và dục vọng quay cuồng biến đổi tâm hồn chất phác.

13         Người công chính nên hoàn thiện
            chỉ trong một thời gian ngắn,
            thì kể như đã hoàn tất một sự nghiệp lâu dài.

14         Tâm hồn họ đẹp lòng Đức Chúa,
            nên Người vội đem họ ra khỏi nơi gian ác.
            Người đời thấy thế mà không hiểu ;
            họ không nghĩ được rằng

15         đó chính là cách Người ban ơn,
            thương xót những kẻ Người tuyển chọn,
            và viếng thăm các thánh của Người.

16         Cái chết của người công chính
            là lời kết án quân vô đạo còn sống trên đời.
            Còn xuân xanh mà đã nên hoàn thiện
            đó là lời kết án người cao tuổi mà sống bất lương.

17         Quân vô đạo thấy người khôn ngoan chết
            mà không hiểu Đức Chúa định đoạt về họ thế nào,
            và tại sao Người đem họ đến nơi yên ổn.

18         Thấy như thế mà chúng vẫn khinh thường,
            nhưng Đức Chúa sẽ cười chê bọn chúng.

19         Rồi sẽ đến lúc chúng thành thây ma, không ai ngó ngàng tới,
            và mãi mãi chúng sẽ là đồ bị lăng mạ giữa các vong nhân.
            Vì Người sẽ xô chúng bổ nhào, không kịp kêu một tiếng.
            Người đánh bật chúng đi, huỷ diệt chúng đến cùng.
            Và chúng sẽ phải chịu nhiều thống khổ,
            chẳng còn ai thèm nhớ đến chúng.

20         Chúng sẽ phải kinh hãi ra tính sổ tội mình.
            Những tội ác chúng phạm sẽ cáo buộc chúng.

CHƯƠNG 5

1          Bấy giờ người công chính đứng dậy thật hiên ngang
            trước những kẻ từng áp bức họ,
            từng khinh thường khi họ chịu vất vả nhọc nhằn.

2          Nhìn thấy người công chính,
            quân vô đạo khiếp đảm rụng rời.
            Chúng sững sờ kinh ngạc
            vì không ngờ họ lại được cứu thoát.

3          Đau đớn cả tâm can, chúng than van rên rỉ, và ân hận bảo nhau :

4          "Người đó, ta đã từng cười nhạo.
            Ta ngu xuẩn biết bao khi coi họ là đồ ghê tởm,
            coi lối sống của họ là điên rồ, và cái chết của họ là nhục nhã.

5          Thế sao họ lại được kể là con cái Thiên Chúa
            và được chung phần với các thánh nhân ?

6          Thực ra, chính chúng ta mới lạc xa con đường sự thật ;
            đối với chúng ta, đức chính trực đã không toả sáng
            và mặt trời đã chẳng mọc lên.

7          Chúng ta đã thoả thuê trong những nẻo đường tội lỗi,
            những nẻo đường dẫn tới diệt vong,
            đã băng qua những sa mạc không đường lối,
            còn con đường Đức Chúa vạch ra, chúng ta không nhận biết.

8          Kiêu căng tự mãn đâu ích gì ?
            Giàu sang hợm hĩnh nào được chi ?

9          Tất cả đã qua đi như bóng câu vụt mất,
            như mẩu tin khẩn cấp loan truyền.

10         Và cũng tựa con tàu đi trên sóng nước
            ai còn thấy dấu vết khi nó đã băng qua ?
            Ai còn thấy lằn tàu trên sóng biển ?

11         Như con chim bay lượn giữa bầu trời,
            ai tìm được đường bay của nó ?
            Đập đôi cánh trên làn khí nhẹ,
            nó vỗ cánh lướt đi, vùn vụt băng ngang trời,
            và rồi không còn một dấu vết đường bay.

12         Như khi mũi tên lao về đích,
            trời xé ra, rồi lập tức khép lại
            mà không ai biết nổi đường tên bay.

13         Cũng thế mà thôi, bọn chúng mình :
            thoạt sinh ra thì đã biến mất,
            chẳng mảy may để lại dấu vết nào
            cho thấy rằng mình đã sống đức hạnh,
            nhưng lại đã hoang phí đời mình trong gian ác."

14         Quả thế, niềm hy vọng của quân vô đạo
            khác nào vỏ trấu bị gió cuốn đi,
            ví như bọt nước vỡ tung trong cơn bão.
            Niềm hy vọng ấy sẽ tiêu tan
            như khói tan trong gió, và nó sẽ qua đi
            như khách trọ một ngày, chẳng ai còn nhớ nữa.

15         Người công chính sẽ sống muôn đời.
            Họ sẽ được Đức Chúa ân thưởng
            và được Đấng Tối Cao hằng quan tâm săn sóc.

16         Quả vậy, họ sẽ lãnh nhận triều thiên vinh quang
            dành cho bậc vương giả,
            và ngọc miện rực rỡ chói ngời từ bàn tay Đức Chúa.
            Vì họ sẽ được tay hữu Người phù hộ
            và cánh tay Người như khiên thuẫn chở che.

17         Người lấy ghen tuông làm binh giáp,
            dùng thụ tạo làm vũ khí đánh đuổi quân thù.

18         Người lấy đức công chính làm áo giáp hộ thân,
            dùng phán quyết công minh làm mũ chiến đội đầu.

19         Sự thánh thiện vô song, Người đưa ra làm khiên thuẫn.

20         Cơn lôi đình kinh khủng, Người mài sắc làm gươm.
            Cả vũ hoàn cùng Người xuất trận
            tấn công phường mê muội ngu si.

21         Như những lằn tên bắn chính xác
            từ cây cung giương mạnh,
            những tia chớp từ mây trời loé lên,
            phóng thẳng tới đích.

22         Máy bắn đá tung ra trận mưa đá lôi đình ;
            sóng biển nổi điên lên trước quân địch,
            sông ngòi nhận chìm chúng, không một chút xót thương.

23         Như cơn cuồng phong nổi dậy,
            hơi thở Đấng Quyền Năng chống lại bọn chúng,
            đánh bọn chúng tan tành.
            Thế là, vì bọn gian ác mà cả mặt đất sẽ ra hoang tàn,
            vì những việc đồi bại mà lũ quyền uy sẽ bị lật khỏi ngai báu.

CHƯƠNG 6

1          Vậy, hãy lắng nghe, hãy cố hiểu, hỡi các bậc quân vương ;
            hãy học cho biết, hỡi những vị đang nắm quyền
            trên khắp cõi trần gian.

2          Mở tai ra, hỡi những ai đứng đầu trong thiên hạ,
            đang tự hào vì có đông đảo chư dân.

3          Vì chính Đức Chúa đã ban cho chư vị quyền bính
            và chính Đấng Tối Cao đã ban quyền thống trị.
            Cũng chính Người sẽ kiểm tra các việc chư vị làm
            và dò xét những điều chư vị toan tính.

4          Chư vị là bề tôi phụng sự vương quyền Người,
            nếu như chư vị không xét xử công minh,
            không tuân giữ lề luật, không theo ý Thiên Chúa,

5          thì quả là kinh khủng hãi hùng,
            Người sẽ kíp đứng lên chống chư vị,
            vì một án quyết thật nghiêm minh
            vẫn dành sẵn cho những kẻ có chức có quyền.

6          Quả vậy, người phận nhỏ được thương tình miễn thứ,
            kẻ quyền thế lại bị xét xử thẳng tay.

7          Chúa Tể muôn loài không bao giờ vị nể,
            kẻ quyền cao chức trọng, Người cũng chẳng kiêng dè.
            Sang hay hèn đều do Người tạo tác,
            đều được Người chăm sóc hệt như nhau,

8          nhưng kẻ quyền cao sẽ bị tra vấn nghiêm nhặt.

9          Vậy, hỡi các bậc vua chúa quan quyền,
            những lời tôi nói đây, xin gửi tới chư vị
            để chư vị học biết lẽ khôn ngoan,
            mà khỏi phải sẩy chân trật bước.

10         Ai sống thánh và tuân giữ luật thánh,
            thì được kể là bậc thánh nhân.
            Ai học hỏi luật thánh, thì sẽ tìm được lời bào chữa.

11         Vậy chư vị hãy ước ao khao khát lời tôi,
            và chư vị sẽ được chỉ bảo. Đức Khôn Ngoan gặp gỡ con người

12         Đức Khôn Ngoan sáng chói, và không hề tàn tạ.
            Ai mến chuộng Đức Khôn Ngoan,
            thì Đức Khôn Ngoan dễ dàng cho chiêm ngưỡng.
            Ai tìm kiếm Đức Khôn Ngoan,
            thì Đức Khôn Ngoan cho gặp.

13         Ai khao khát Đức Khôn Ngoan,
            thì Đức Khôn Ngoan đi bước trước mà tỏ mình cho biết.

14         Ai từ sáng sớm đã tìm Đức Khôn Ngoan,
            thì không phải nhọc nhằn vất vả.
            Họ sẽ thấy Đức Khôn Ngoan ngồi ngay trước cửa nhà.

15         Để tâm suy niệm về Đức Khôn Ngoan
            là đạt được sự minh mẫn toàn hảo.
            Ai vì Đức Khôn Ngoan mà thức khuya dậy sớm,
            sẽ mau trút được mọi lo âu.

16         Vì những ai xứng đáng với Đức Khôn Ngoan,
            thì Đức Khôn Ngoan rảo quanh tìm kiếm.
            Trên các nẻo đường họ đi,
            Đức Khôn Ngoan niềm nở xuất hiện.
            Mỗi khi họ suy tưởng điều gì,
            Đức Khôn Ngoan đều đến với họ.

17         Vì bước đầu để đạt tới Đức Khôn Ngoan
            là thật lòng ham muốn học hỏi.
            Chăm lo học hỏi là yêu mến Đức Khôn Ngoan.

18         Mà yêu mến là tuân giữ lề luật.
            Chú tâm tới lề luật của Đức Khôn Ngoan
            là bảo đảm được trường sinh bất tử.

19         Trường sinh bất tử cho ta được ở bên Thiên Chúa.

20         Như vậy, chính lòng kháo khát Đức Khôn Ngoan
            đưa chúng ta lên hàng vương giả.

21         Thế nên, hỡi chư vị lãnh đạo các dân,
            nếu chư vị quý chuộng ngai báu và vương trượng,
            thì hãy tôn trọng Đức Khôn Ngoan,
            để chư vị được trị vì mãi mãi.

22         Đức Khôn Ngoan là gì, đã sinh thành ra sao,
            tôi xin giãi bày hết, không giấu giếm chư vị một bí mật nào,
            nhưng sẽ lần theo từng dấu vết từ thuở khai thiên lập địa
            mà phô bày ra ánh sáng mọi hiểu biết về Đức Khôn Ngoan.
            Tôi sẽ không rời xa sự thật.

23         Tôi cũng chẳng chung lối chung đường
            với thói ghen tương độc hại,
            bởi thói này chẳng phù hợp với Đức Khôn Ngoan.

24         Có nhiều người khôn ngoan, thế giới được cứu thoát ;
            nhờ một vị minh quân, cả thần dân được an cư lạc nghiệp.

25         Vậy chư vị hãy nghe tôi chỉ giáo,
            mà hưởng phần ích lợi nơi lời lẽ của tôi.

CHƯƠNG 7

1          Phần tôi, tôi cũng chỉ là một con người phải chết,
            giống như mọi con người.
            Tôi thuộc dòng dõi của con người đầu tiên
            đã được nắn ra từ bụi đất.

2          Suốt chín tháng trời nơi dạ mẫu thân,
            thân xác tôi đã thành hình trong máu huyết,
            kết tụ bởi tinh khí nam nhân, và khoái lạc đi liền với giấc ngủ.

3          Ngày tôi chào đời, tôi hít thở chung một bầu khí.
            Tôi rơi trên đất, chịu chung thân phận với mọi người.
            Tôi cất tiếng khóc, tiếng đầu đời của bất cứ một ai.

4          Tôi được quấn tã và dưỡng nuôi chăm sóc.

5          Không vị vua nào không khởi sự cuộc đời như thế :

6          Ai cũng như ai khi sinh ra và lúc lìa đời.

7          Vậy tôi nguyện xin, và Thiên Chúa đã ban cho tôi sự hiểu biết.
            Tôi kêu cầu, và thần khí Đức Khôn Ngoan đã đến với tôi.

8          Đức Khôn Ngoan, tôi đã quý trọng
            còn hơn cả vương trượng, ngai vàng.
            Tôi không coi của cải là gì so với Đức Khôn Ngoan.

9          Đối với tôi, trân châu bảo ngọc
            chẳng sánh được với Đức Khôn Ngoan,
            vì vàng trên cả thế giới, so với Đức Khôn Ngoan,
            cũng chỉ là cát bụi,
            và bạc, so với Đức Khôn Ngoan, cũng kể như bùn đất.

10         Tôi đã ham chuộng Đức Khôn Ngoan hơn sức khoẻ và sắc đẹp,
            đã quý Đức Khôn Ngoan hơn ánh sáng,
            vì vẻ rực rỡ của Đức Khôn Ngoan chẳng bao giờ tàn lụi.

11         Nhưng cùng với Đức Khôn Ngoan, mọi sự tốt lành đã đến với tôi.
            Nhờ tay Đức Khôn Ngoan, của cải quá nhiều không đếm xuể.

12         Tôi vui hưởng mọi sự tốt lành ấy,
            vì chính Đức Khôn Ngoan đem chúng đến với tôi ;
            thế mà tôi lại không biết rằng
            Đức Khôn Ngoan là mẹ sinh ra chúng.

13         Những điều tôi đã thành tâm học hỏi được,
            xin truyền đạt hết, không dè sẻn chi.
            Tôi không hề giấu giếm của cải phong phú của Đức Khôn Ngoan.

14         Đức Khôn Ngoan là kho báu vô tận cho con người.
            Chiếm được Đức Khôn Ngoan
            là được nên bạn hữu với Thiên Chúa,
            và được Người tin cậy,
            vì đã tiếp nhận những lời dạy dỗ bảo ban.

15         Ước gì Thiên Chúa cho tôi nói về Đức Khôn Ngoan
            theo như tôi được hiểu,
            và cho tôi biết nghĩ biết suy xứng với những gì tôi đã lãnh nhận ;
            vì chính Người là Đấng hướng dẫn Đức Khôn Ngoan,
            và cũng là thầy dạy của các bậc hiền triết.

16         Bản thân chúng ta, cùng với ngôn từ,
            với toàn bộ trí tuệ và tài năng,
            tất cả đều nằm trong tay Thiên Chúa.

17         Chính Người đã khấng ban cho tôi
            tri thức xác thực về những gì đang hiện hữu
            để tôi thấu hiểu cơ cấu của vũ trụ
            và năng lực của các nguyên tố tạo thành,

18         thấu hiểu về thời gian từ khởi thuỷ, qua các thời đại,
            và cho đến tận cùng của nó,
            thấu hiểu về thời tiết chuyển vần, về các mùa thay đổi,

19         thấu hiểu về chu kỳ năm tháng, về vị trí tinh tú trên trời,

20         thấu hiểu bản tính các sinh vật và bản năng các loài dã thú,
            thấu hiểu các mãnh lực thần thiêng
            và các tư tưởng của con người,
            thấu hiểu các loài thảo mộc và công hiệu của rễ cây.

21         Mọi sự tiềm ẩn và mọi sự trông thấy được, tôi đều biết hết.
            Vì chính người thợ làm ra muôn vật muôn loài đã chỉ dạy cho tôi.
            Người thợ ấy chính là Đức Khôn Ngoan.

22         Quả vậy, nơi Đức Khôn Ngoan,
            có một thần khí tinh tường và thánh thiện,
            duy nhất và đa năng, tinh tế và mau lẹ,
            minh mẫn và tinh tuyền, trong sáng và thản nhiên,
            lanh lợi và chuộng điều lành,

23         bất khuất, từ bi và nhân ái,
            cương quyết, vững vàng và điềm tĩnh,
            làm được mọi sự và quan tâm đến mọi điều,
            thấu suốt mọi tâm can,
            kể cả tâm can của những người trong sạch,
            thông minh, tinh tế nhất.

24         Vì chuyển động của Đức Khôn Ngoan
            thì mau lẹ hơn tất cả các chuyển động.
            Do tính thuần khiết, Đức Khôn Ngoan thâm nhập
            và xuyên thấu mọi vật mọi loài.

25         Đức Khôn Ngoan toả ra từ quyền năng Thiên Chúa
            và rực lên trong ngần từ vinh hiển Đấng Toàn Năng,
            nên không thể vương một tì ố.

26         Đức Khôn Ngoan phản chiếu ánh sáng vĩnh cửu,
            là tấm gương trong phản ánh hoạt động của Thiên Chúa,
            là hình ảnh lòng nhân hậu của Người.

27         Dầu chỉ một mình,
            Đức Khôn Ngoan vẫn có thể làm được mọi sự ;
            luôn luôn bất biến,
            Đức Khôn Ngoan đổi mới được muôn loài.
            Từ thế hệ này qua thế hệ khác,
            Đức Khôn Ngoan ngự vào những tâm hồn thánh thiện,
            biến họ nên bạn hữu của Thiên Chúa,
            nên ngôn sứ của Người.

28         Thiên Chúa chỉ yêu chuộng
            những người chung sống với Đức Khôn Ngoan.

29         Đức Khôn Ngoan rực rỡ hơn mặt trời, trổi vượt muôn tinh tú.
            So với Đức Khôn Ngoan, ánh sáng còn kém xa.

30         Bởi trước màn đêm, ánh sáng đành phải lui bước.
            Còn Đức Khôn Ngoan, chẳng gian tà nào thắng nổi.

CHƯƠNG 8

1          Từ chân trời này,
            Đức Khôn Ngoan vươn mạnh tới chân trời kia,
            cai quản mọi loài thật tốt đẹp.

2          Từ thời trai trẻ,
            tôi đã yêu quý và kiếm tìm Đức Khôn Ngoan,
            tôi tìm cách cưới Đức Khôn Ngoan làm bạn đời ;
            và vẻ đẹp của Đức Khôn Ngoan làm tôi say đắm.

3          Nguồn gốc cao sang của mình,
            Đức Khôn Ngoan làm rạng ngời vinh hiển,
            bởi Đức Khôn Ngoan luôn sống cùng Thiên Chúa ;
            và Chúa Tể muôn loài
            vẫn hằng yêu quý Đức Khôn Ngoan.

4          Đức Khôn Ngoan đã được truyền thụ
            những hiểu biết về Thiên Chúa,
            và chính Đức Khôn Ngoan
            quyết định về những công trình của Người.

5          Nếu trên đời này, giàu sang là báu vật ai ai cũng khao khát,
            thì còn có gì giàu sang hơn Đức Khôn Ngoan,
            vì Đức Khôn Ngoan làm nên tất cả ?

6          Nếu như con người vận dụng trí thông minh
            mà làm nên việc này việc nọ,
            thì hỏi có ai hơn được Đức Khôn Ngoan
            là tay thợ đã làm nên tất cả ?

7          Con người mến chuộng đức công bình ư ?
            Thì chính Đức Khôn Ngoan sản sinh các nhân đức :
            Quả vậy, Đức Khôn Ngoan dạy cho biết sống tiết độ,
            cẩn trọng, công bình và dũng mãnh.
            Trên đời này, còn chi hữu ích cho con người
            hơn các nhân đức ấy ?

8          Con người muốn học hỏi nhiều kinh nghiệm ư ?
            Thì chính Đức Khôn Ngoan biết rõ quá khứ
            và đoán đúng tương lai,
            thông hiểu châm ngôn và giải được ẩn ngữ,
            biết trước các dấu lạ điềm thiêng, cũng như các thành tựu
            diễn biến trong thời gian, thời đại này qua thời đại khác.

9          Thế nên, tôi đã quyết định
            cưới Đức Khôn Ngoan làm người chung sống suốt đời,
            vì tôi biết Đức Khôn Ngoan sẽ khuyên bảo tôi làm điều thiện,
            sẽ trợ lực cho tôi khi tôi gặp buồn phiền lo lắng.

10         Nhờ Đức Khôn Ngoan, tôi sẽ được vẻ vang giữa muôn người,
            và dẫu còn trẻ tuổi,
            tôi vẫn chiếm được sự nể vì của các vị bô lão.

11         Thiên hạ sẽ thấy tôi xét xử thật sáng suốt,
            và những người quyền thế sẽ nhìn tôi,
            bằng cặp mắt thán phục.

12         Khi tôi lặng thinh, họ chờ tôi lên tiếng,
            khi tôi lên tiếng, họ chăm chú lắng nghe,
            và khi tôi thao thao bất tuyệt, họ tỏ lòng cung kính.

13         "Nhờ Đức Khôn Ngoan, tôi sẽ được trường sinh bất tử,
            và muôn đời lưu danh hậu thế.

14         Tôi sẽ thống trị chư dân, và các nước sẽ phải thần phục.

15         Nghe danh tôi, các bạo chúa sẽ phải khiếp kinh.
            Tôi tỏ ra nhân hậu với dân chúng,
            và quả cảm nơi trận địa.

16         Trở về nhà, tôi nghỉ ngơi bên cạnh Đức Khôn Ngoan,
            vì làm bạn với Đức Khôn Ngoan, không bao giờ cay đắng,
            và chung sống với Đức Khôn Ngoan, chẳng khi nào đau khổ,
            mà luôn luôn thích thú, hân hoan."

17         Tôi gẫm suy những điều ấy và thầm nghĩ trong lòng rằng :
            thân thiết với Đức Khôn Ngoan là được trường sinh bất tử ;

18         làm bạn với Đức Khôn Ngoan là một thú vui tuyệt diệu ;
            bàn tay Đức Khôn Ngoan làm ra của cải ê hề ;
            thường xuyên tiếp xúc với Đức Khôn Ngoan,
            sẽ được nên sáng suốt ;
            bàn luận với Đức Khôn Ngoan, tiếng tăm sẽ lẫy lừng.
            Bởi thế tôi đi khắp ngả
            tìm cách lấy được Đức Khôn Ngoan cho riêng mình.

19         Tôi đã là một đứa trẻ nhiều may mắn từ lúc sinh ra,
            đã nhận được một linh hồn lương hảo ;

20         hay đúng hơn, vì là lương hảo,
            tôi đã được nhập vào một thể xác không vết nhơ.

21         Nhưng tôi vẫn hiểu rằng :
            Đức Khôn Ngoan, tôi không thể có được,
            nếu Thiên Chúa chẳng ban cho tôi,
            - biết được ơn này do ai ban tặng,
            thì cũng đã khôn ngoan phần nào rồi -
            nên tôi hướng về Đức Chúa và cầu nguyện, tôi hết lòng thưa lên :

CHƯƠNG 9

1          "Lạy Thượng Đế của bậc tổ tiên,
            lạy Đức Chúa từ bi lân tuất,
            Chúa dùng lời Chúa mà tác thành vạn vật,

2          dùng sự khôn ngoan Chúa mà cấu tạo con người,
            để con người làm chủ mọi loài Chúa dựng nên,

3          và sống sao cho thánh thiện công chính
            mà chỉ huy cả vũ trụ này,
            cùng được một tâm hồn ngay thẳng
            mà phân biệt phải trái.

4          Xin rộng ban cho con
            Đức Khôn Ngoan hằng ngự bên toà Chúa.
            Xin đừng đuổi con đi mà chẳng nhận làm con.

5          Vì thân này là tôi tớ, con của nữ tỳ Ngài,
            số phận mỏng manh, cuộc đời vắn vỏi,
            việc pháp đình lề luật, con bé bỏng hiểu chi !

6          Quả thế, con người ta dẫu thập toàn đi nữa
            mà chẳng có Đức Khôn Ngoan của Ngài,
            thì cũng kể bằng không không vậy.

7          Nhưng chính Chúa lại tuyển chọn con
            làm vua của dân Ngài,
            và làm người xét xử con trai con gái của Ngài.

8          Cũng chính Chúa dạy con
            xây một đền thờ trên núi thánh của Ngài,
            và xây một bàn thờ trong thành Ngài ngự
            theo như mẫu lều thánh
            Ngài chỉ vẽ cho từ thuở ban đầu.

9          Đức Khôn Ngoan ở kề bên Chúa,
            biết những việc Chúa làm,
            hiện diện khi Ngài tạo thành vũ trụ,
            biết rõ những gì đẹp mắt Chúa
            và phù hợp với huấn lệnh của Ngài.

10         Tự cõi trời thánh thiêng Chúa ngự,
            xin gửi Đức Khôn Ngoan Ngài tới,
            xin phái đến từ toà cao vinh hiển,
            để phù trì và đồng lao cộng khổ với con,
            cho con biết điều đẹp ý Chúa.

11         Vì Đức Khôn Ngoan hiểu biết tất cả,
            sẽ khôn khéo hướng dẫn con trong việc con làm,
            lấy quyền năng vinh hiển mà gìn giữ con.

12         Nhờ thế, những gì con thực hiện sẽ làm vui lòng Chúa,
            và con sẽ công minh xét xử dân Ngài
            hầu xứng đáng với ngai vàng của thân phụ con.

13         Lạy Chúa, nào có ai biết được ý định của Thiên Chúa ?
            Nào có ai hiểu được Đức Chúa muốn điều chi ?

14         Chúng con vốn là loài phải chết,
            tư tưởng không sâu, lý luận không vững.

15         Quả vậy, thân xác dễ hư nát này khiến linh hồn ra nặng,
            cái vỏ bằng đất này làm tinh thần trĩu xuống
            vì lo nghĩ trăm bề.

16         Những gì thuộc hạ giới,
            chúng con đã khó mà hình dung nổi,
            những điều vừa tầm tay,
            đã phải nhọc công mới khám phá được,
            thì những gì thuộc thượng giới,
            có ai dò thấu nổi hay chăng ?

17         Ý định của Chúa, nào ai biết được, nếu tự chốn cao vời,
            chính Ngài chẳng ban Đức Khôn Ngoan,
            chẳng gửi thần khí thánh ?

18         Chính vì thế mà đường lối người phàm
            được sửa lại cho thẳng,
            cũng vì thế mà con người được dạy cho biết
            những điều đẹp lòng Ngài,
            và nhờ Đức Khôn Ngoan mà được cứu độ."

CHƯƠNG 10

1          Chính Đức Khôn Ngoan đã giữ gìn tổ phụ của thế giới,
            đó là con người được hình thành đầu tiên,
            và lúc được tạo dựng, mới chỉ có một mình.
            Rồi khi ông sa ngã, cũng chính Đức Khôn Ngoan đã giải cứu ông,

2          ban cho ông sức mạnh mà thống trị muôn vật muôn loài.

3          Nhưng trong cơn giận, đứa ác nhân lìa xa Đức Khôn Ngoan,
            nó đã tự hại mình khi bừng bừng sát khí giết em.

4          Vì tên sát nhân này, cả mặt đất đã phải ngập lụt,
            nhưng Đức Khôn Ngoan lại ra tay cứu thoát.
            Và chỉ bằng một bè gỗ tầm thường,
            Đức Khôn Ngoan đã hướng dẫn chính nhân.

5          Trong cảnh hỗn loạn, khi thiên hạ nhất tề làm điều ác,
            thì cũng Đức Khôn Ngoan nhận ra ai là người chính trực
            và gìn giữ ông được vẹn toàn trước mặt Thiên Chúa,
            ban cho ông sức mạnh giúp ông vượt cả tình cha con.

6          Rồi đến khi những kẻ gian tà bị tiêu diệt,
            lại chính Đức Khôn Ngoan giải cứu người công chính
            thoát trận mưa lửa trút xuống Ngũ Thành.

7          Đất đai khô cằn, khói lên nghi ngút,
            cây sinh trái, nhưng trái không chín nổi.
            Đó là chứng cớ tội lỗi chúng gây nên.
            Và cột muối kia còn đứng sững,
            cho đời nhớ mãi một kẻ cứng lòng tin.

8          Bởi vì, những kẻ lạc xa đường lối Đức Khôn Ngoan
            không những bị thiệt thòi là không được biết đến điều thiện,
            mà còn lưu lại cho hậu thế cái chứng tích ngu xuẩn của mình,
            và do vậy, những lỗi lầm đã mắc sẽ không sao giấu nổi.

9          Nhưng những ai phụng sự Đức Khôn Ngoan
            sẽ được Đức Khôn Ngoan giải cứu khỏi mọi nỗi nhục nhằn.

10         Đức Khôn Ngoan hướng dẫn chính nhân
            đi đúng đường đúng lối, thoát khỏi cơn giận của anh mình,
            cho chính nhân được thấy nước Thiên Chúa,
            được biết những điều thánh,
            giúp cho ông thành đạt trong công việc nặng nề,
            và cho những khó nhọc của ông đem lại nhiều kết quả.

11         Đức Khôn Ngoan đã giúp cho ông
            chống những kẻ tham lam bóc lột,
            và làm cho ông trở nên giàu có,

12         giữ gìn ông thoát khỏi tay kẻ thù,
            che chở ông khỏi những người giăng bẫy,
            tuyên bố ông là người chiến thắng trong trận đấu gay go,
            để ông biết được rằng lòng đạo đức mạnh hơn tất cả.

13         Đức Khôn Ngoan không hề bỏ mặc
            người công chính bị bán làm tôi,
            nhưng đã cứu ông khỏi tội lỗi.

14         Đức Khôn Ngoan đã cùng ông xuống giếng,
            chẳng bỏ rơi khi ông phải mang xiềng,
            rồi sau đó, ban cho ông vương trượng
            để ông cai trị bọn quyền thế.
            Đức Khôn Ngoan vạch trần sự gian xảo
            của những kẻ đã vu khống cho ông,
            và thế là ông được hiển vinh mãi mãi.

15         Đức Khôn Ngoan đã giải thoát dân thánh,
            đã giải thoát dòng giống vẹn toàn, khỏi một dân bách hại.

16         Đức Khôn Ngoan nhập vào hồn tôi trung Đức Chúa,
            dùng điềm thiêng dấu lạ chống bạo quyền.

17         Đức Khôn Ngoan trả công
            cho dân thánh đã từng chịu gian khó,
            dẫn họ trên những nẻo đường kỳ diệu,
            thành bóng mát che họ ban ngày,
            thành ánh sáng soi họ ban đêm,

18         đưa họ qua Biển Đỏ, dẫn họ qua làn nước mênh mông.

19         Nhưng địch thù của họ, Đức Khôn Ngoan nhận chìm
            rồi từ vực thẳm hất tung chúng lên.

20         Thế là quân ngoại giáo bị những người công chính tước đoạt.
            Và, lạy Đức Chúa, những người công chính đó
            đã tán tụng Thánh Danh,
            đồng thanh ca ngợi Ngài ra tay phù trợ.

21         Vì Đức Khôn Ngoan mở miệng người câm,
            và cho lưỡi trẻ thơ nói năng dễ dàng.

DẪN NHẬP

>> Dẫn Nhập Cựu Ước

>> Dẫn Nhập Tân Ước

MỤC LỤC

 

    © 2010 Đền Thánh Mẹ La Vang Las Vegas I All Rights Reserved I Designed by OLIUDAI